Przydomki miejscowości na Jurze. Tak kiedyś przezywano mieszkańców

Czasy się zmieniają i zapominamy o przezwiskach, które przypisywano do miejscowości i jej mieszkańców. Wiedza będąca elementem tradycji lokalnej należy jednak przechowywać i się nią dzielić. Globalizacja, migracja ludności oraz wymieranie starych profesji sprzyja zapominaniu o naszej przeszłości.

Dawne przydomki, które nadawano mieszkańcom miejscowości są z aktualnej perspektywy dość nieczytelne. Bywają nawet uznawane pejoratywne oraz obraźliwe. Na ogół nie były używane w celu budowania animozji regionalnych lub sąsiedzkich. Powstawały nie z powodu takich intencji. Używane słowa najczęściej miały związek z uprawianą profesją. Rzadziej odnosiły się do charakteru miejsca lub zamieszkujących go ludzi. Współcześnie rzadko używane popadają w zapomnienie. 

Udało nam się zebrać w jednym miejscu dane dotyczące utrwalonych nazw ludowych mieszkańców miejscowości obecnego powiatu zawierciańskiego oraz ich poszczególnych dzielnic. Znaleźliśmy też alternatywne nazwy mieszkańców innych miejscowości na Jurze Krakowsko-Częstochowskiej. Niektóre pozycje znalazły potwierdzenie w zapisie utrwalonym w świadomości. Pamięć i przenoszone przez nią opowieści mieszczą się w kanonie historii mówionej. Dlatego symboliczne nazwy mieszkańców miejscowości podlegają krytyce. 

Jak dawniej nazywano mieszkańców miejscowości z naszego regionu? Oto niektóre przykłady:

  • Biskupic – mieszkańcy to Krulicorze
  • Błędowa – mieszkańcy to Marchwiarze
  • Bzowa – mieszkańcy to Żrobki
  • Charsznica – mieszkańcy to Kapuściorze
  • Chruszczobrodu – mieszkańcy to Kasiorze 
  • Chechła –  mieszkańcy to Cebulorze, Pichace
  • Giebła – mieszkańcy to Dziady giebelskie
  • Gorzkowa – mieszkańcy to Swoki
  • Jaworznika – mieszkańcy to  Nożowniki
  • Klucz – mieszkańcy to Cebularze
  • Kocikowej – mieszkańcy to Kociki, Maślochy kocikowskie
  • Kroczyc – mieszkańcy to Jacki Krockie
  • Kromołowa – mieszkańcy to Cielne Jasie lub Jaśki, Szwedy (w czasie Potopu Szwedzi podobno założyli tam obóz – przyp. red.)
  • Kwaśniowa – mieszkańcy to Betki kwaśniowskie
  • Jaworznika k. Żarek – mieszkańcy to Nożowniki
  • Lelów- mieszkańcy to Ciulimiorze od potrawy regionalnej-ciulim.
  • Mokrusa – mieszkańcy to Jagodziarze
  • Niegowonic – mieszkańcy to Zgrzebnioki
  • Ogrodzienieńca – mieszkańcy to Kocury (dawna miejscowość obok zamku nazywała się Koczurów – przyp. red.)
  • Olsztyna – mieszkańcy to Koziorze
  • Pabianic – mieszkańcy to Spancyrki
  • Podzamcza – mieszkańcy to Koziki
  • Pomorzany – mieszkańcy to Galmaniorze
  • Poręby – mieszkańcy to Porębioki, Trepy, Trepiorze (od drewiaków, których używano zamiast butów chodząc do lokalnej fabryki – przyp. red.)
  • Pradeł – mieszkańcy to Mietlorze
  • Rodak – mieszkańcy to Bobrorze
  • Rokitna Szlacheckiego – mieszkańcy to Borusie
  • Ryczówka – mieszkańcy to Opołcorze
  • Rzędkowice – Baraniorze
  • Siedlca – mieszkańcy to Kołtuniorze
  • Siewierza – mieszkańcy to Łogórcorze (od ogórków – przyp. red.)
  • Sławkowa – mieszkańcy to Bobrzanie
  • Suliszowic – mieszkańcy to Larwiorze
  • Szczekociny – mieszkańcy to Gulony
  • Śrubarni – Jaskiniowcy
  • Teodorowa – mieszkańcy to Mietlorze
  • Śrubarni – mieszkańcy to Jaskiniowcy
  • Włodowice – mieszkańcy to Jajcorze
  • Woli Kocikowskiej – mieszkańcy to Kociki
  • Wysokiej – mieszkańcy to Kotleciorze
  • Zawiercie  – mieszkańcy to  Ślacorze (od szlaki hutniczej – przyp. red.)
  • Złotego Potoku – mieszkańcy to  Gałganiorze
  • Zrębic – mieszkańcy to Baniecki
  • Zarębic – mieszkańcy to Cebulorze
  • Żelisławic – mieszkańcy to Kasztany 

Fot. Pixabay

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.

Back to top button